Naar de inhoud

Payload CMS of WordPress: wanneer kies je wat

VergelijkingMiguel Stevens25 juni 20269 minuten lezen

In dit artikel

Laat ons beginnen met wat dit artikel niet is. Het is geen afrekening met WordPress. Wij hebben er jaren op gebouwd, wij onderhouden er nog altijd sites op, en de meeste kritiek die je erover leest komt van mensen die iets anders willen verkopen.

Wij zijn niet tegen WordPress. Wij zijn voor het juiste gereedschap. Dat klinkt als een dooddoener tot je ziet hoe vaak de keuze in de praktijk gemaakt wordt: door wat het bureau toevallig kent, niet door wat het project nodig heeft.

Hieronder staat wat WordPress goed doet, en dat is veel, waar het na verloop van tijd tegen je begint te werken, wat Payload CMS anders aanpakt, en twee lijstjes waarmee je zelf kan beslissen.

De vraag start meestal verkeerd

“Wat is beter, WordPress of Payload?” heeft geen antwoord, net zoals “wat is beter, een bestelwagen of een break?” geen antwoord heeft. De bruikbare vraag is: wat gaat deze site de komende drie jaar doen, wie gaat eraan werken, en waar zit het geld dan?

Een CMS kies je namelijk niet voor de lancering. Je kiest het voor de vierentwintig maanden erna, wanneer er een taal bij komt, een nieuwe dienst, een tweede vestiging, en wanneer degene die de site heeft opgezet ergens anders werkt.

Wat WordPress echt goed doet

WordPress draait een aanzienlijk deel van het web. Dat is geen toeval en het is geen marketing. Er zijn concrete redenen.

  1. Het ecosysteem is ongeëvenaard. Voor bijna elke denkbare functie bestaat er een plugin, en voor de gangbare functies bestaan er vijf waaruit je kan kiezen. Een boekingssysteem, een ledenzone, een koppeling met een obscuur ERP-pakket: de kans dat iemand het al gebouwd heeft, is groot.
  2. Je kan overal terecht voor hosting. Van vijf euro per maand tot gespecialiseerde WordPress-hosting met dagelijkse back-ups. Dat is een echte vrijheid, en ze houdt de instapdrempel laag.
  3. Er zijn heel veel mensen die ermee kunnen werken. Als je vandaag iemand nodig hebt die een WordPress-site kan overnemen, vind je die. Dat is een reëel argument dat te weinig gewicht krijgt in technische discussies. Leverancierslock-in gaat niet alleen over software, ook over de arbeidsmarkt.
  4. WooCommerce is voor kleine webshops moeilijk te kloppen. Betaalproviders, verzendkoppelingen, btw-regels, boekhoudexports, het bestaat allemaal, het werkt, en het is getest door heel veel winkels.
  5. De redactie-ervaring is volwassen. Gutenberg is beter dan zijn reputatie. Wie al eens met WordPress gewerkt heeft, is op een nieuwe WordPress-site binnen een uur weg.
  6. Het is open source en het is van jou. Je kan de database exporteren en vertrekken. Bij een gesloten platform is dat zelden zo eenvoudig.

Dat is geen beleefdheidsronde. Als een van die punten voor jou zwaar weegt, is de discussie eigenlijk al beslist.

Waar het begint te wringen

De problemen met WordPress zijn zelden problemen van de eerste maand. Ze stapelen op.

De pluginberg. Elke plugin is code van iemand anders die op jouw server draait, met toegang tot jouw database, en die zijn eigen CSS en JavaScript aan elke pagina toevoegt. Vijftien plugins later is je homepage traag om redenen die niemand nog kan aanwijzen, en durft niemand er nog een uitzetten.

Updates worden riskant in plaats van routine. Bij een stapel plugins die elkaar raken, is elke update een kleine gok. Het klassieke gevolg: er wordt niet meer geüpdatet. En verouderde uitbreidingen zijn precies waarlangs sites gekraakt worden, niet de kern van WordPress zelf.

De opmaak lekt in de inhoud. Met een pagebuilder kan een redacteur alles: kolommen slepen, kleuren wijzigen, lettergroottes aanpassen. Na achttien maanden zijn er zes varianten van dezelfde knop en lijkt de site niet meer op het ontwerp waarvoor je betaald hebt.

Het contentmodel leeft in een database, niet in code. Wie welke velden heeft aangemaakt, en waarom, staat nergens genoteerd. Bij een overname van de site is het reverse engineering.

Snelheid is een gevecht. Het is haalbaar om een snelle WordPress-site te bouwen. Het kost alleen voortdurend werk om hem snel te houden, want elke toevoeging duwt de verkeerde kant op.

Wat Payload anders doet

Payload is een open source, headless CMS geschreven in TypeScript. Het draait als onderdeel van een Next.js-applicatie: je website en je beheerscherm zitten in dezelfde codebase.

Het belangrijkste verschil is filosofisch en heeft praktische gevolgen: je contentmodel is code. Je beschrijft in een bestand welke velden een dienstpagina heeft, welke verplicht zijn en wie ze mag zien of bewerken. Payload genereert daaruit het beheerscherm, een REST-API, een GraphQL-API, authenticatie en toegangsrechten tot op veldniveau.

Wat dat concreet oplevert:

  • Het beheerscherm bevat alleen de velden die jouw site echt heeft. Geen instellingen die je moet leren negeren.
  • Wijzigingen aan de structuur gaan door versiebeheer en kunnen nagelezen worden voor ze live staan. Een verkeerd veld verwijderen is geen onherstelbare klik meer.
  • Drafts, versiegeschiedenis en terugrollen zitten ingebouwd, net als live preview: je ziet je wijziging naast de echte pagina terwijl je typt.
  • De data staat in een gewone database, Postgres, SQLite of MongoDB, die je zelf host waar je wil.
  • De frontend is een gewone Next.js-applicatie. Geen thema dat je buigt tot het past.

En de keerzijde, want die is er. Payload heeft geen marktplaats waar je met één klik een boekingssysteem installeert. Wat je nodig hebt, wordt geschreven. Dat is beter voor snelheid, veiligheid en onderhoud, en het is duurder op dag één. Er zijn ook simpelweg minder mensen die ermee kunnen werken dan met WordPress.

De keuze, in twee lijstjes

Kies WordPress als

  • je site vooral een brochure is: enkele pagina's, een contactformulier, af en toe een nieuwsbericht;
  • je een specifieke plugin nodig hebt die je werking draagt en die nergens anders bestaat;
  • je een kleine webshop start en WooCommerce dekt wat je nodig hebt;
  • je budget na de lancering nul is en je hosting en onderhoud zo goedkoop mogelijk wil houden;
  • je intern iemand hebt die WordPress kent en die er graag mee werkt;
  • je snel live moet en een goed thema het werk kan doen.

Kies Payload als

  • het ontwerp een echt ontwerp is en niet mag verwateren zodra er redacteurs aan werken;
  • je site meerdere contenttypes heeft die met elkaar samenhangen, diensten, cases, vestigingen, vacatures, teamleden, en je die wil kunnen koppelen in plaats van kopiëren;
  • snelheid meetbaar meetelt: veel bezoekers via zoekmachines, conversiepagina's, een publiek dat vooral mobiel binnenkomt;
  • dezelfde inhoud meer dan één bestemming heeft: een app, een feed, een scherm in de toonzaal, een partnerwebsite;
  • je meertalig werkt en je vertalingen structureel wil beheren in plaats van via een plugin;
  • je de site de komende jaren blijft uitbouwen en dus liever investeert in een basis die meegroeit.

De kortste versie

Moet de site vooral bestaan, kies WordPress. Moet de site iets doen, groeien, presteren, meerdere kanalen voeden, een ontwerp overeind houden, dan verdient Payload de vergelijking.

En als je er al op zit

Dan is de eerste vraag niet welk CMS beter is, maar of je huidige site je pijn doet. Concreet: duurt elke inhoudelijke wijziging langer dan ze zou mogen? Is er de laatste twee jaar iets misgelopen na een update? Is je site traag op mobiel? Staat dezelfde informatie op drie plaatsen?

Is het antwoord op alles nee, laat de site dan staan. Een werkende website vervangen omdat de technologie ouder is dan de mode, is geen argument. Wij zeggen dat ook wanneer het ons een project kost.

Is het antwoord op twee of meer vragen ja, dan is de rekensom anders. Een migratie is werk, URL-structuur, redirects, inhoud, formulieren, maar het is eenmalig werk tegenover een kost die elke maand terugkomt.

Besluit

Er is geen winnaar. Er is een project met een budget, een team en een horizon, en er is een gereedschap dat daarbij past. WordPress is de juiste keuze voor veel sites, en niemand hoeft zich te verontschuldigen voor die beslissing. Payload is de juiste keuze wanneer het ontwerp, de snelheid of de structuur van je inhoud er echt toe doet, en wanneer je bereid bent er in het begin meer voor te betalen.

Wil je de vergelijking punt per punt, met de technische verschillen erbij, lees dan onze volledige vergelijking tussen Payload en WordPress. Wil je weten wat het antwoord voor jouw site is, plan een gesprek van een halfuur. Wij kijken mee naar wat er staat en zeggen eerlijk wat we zouden doen.

Deel dit artikel

LinkedInMail
Miguel

Geschreven door

Miguel

Oprichter & developer

Captain of this small ship. Twintig jaar in design, development en digitale strategie. Ik schrijf de code, bewaak het ontwerp en ben eindverantwoordelijk voor de kwaliteit.

Volg op LinkedIn

Volgende stap

Zit jouw vraag hier niet bij?

Vertel wat je van plan bent. Een half uur is genoeg om te weten of we de juiste partner zijn, en zo niet, dan zeggen we dat meteen.